Tiêu chuẩn hóa phát âm tiếng Việt trong kỷ nguyên số

Michael Pham tháng 11 29, 2025

Tiêu chuẩn hóa phát âm tiếng Việt trong kỷ nguyên số

Tháng 10 năm 2025 chứng kiến sự bùng nổ của các ứng dụng và công nghệ hỗ trợ phát âm tiếng Việt, đặc biệt sau khi Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố chương trình tiếng Việt mới cho học sinh tiểu học trên toàn quốc.

Theo khảo sát mới nhất từ Viện Ngôn ngữ học Việt Nam, có tới 63% học sinh tiểu học gặp khó khăn trong việc phát âm chuẩn các thanh điệu, đặc biệt là thanh hỏi và ngã. Tình trạng này càng trở nên nghiêm trọng khi học sinh chuyển từ tiếng địa phương sang phát âm tiếng chuẩn.

Giáo sư Nguyễn Thị Lan Anh, Trưởng khoa Ngôn ngữ học tại Đại học Hà Nội, chia sẻ: "Công nghệ AI đã tạo ra bước đột phá trong việc dạy phát âm. Các ứng dụng như "Vietnamese Pronunciation Master" và "Tiếng Việt chuẩn" đang được hàng triệu người sử dụng với tỷ lệ cải thiện rõ rệt sau chỉ 2 tuần sử dụng."

Tại Hà Nội, trường Tiểu học Nguyễn Du đã triển khai mô hình lớp học thông minh với công nghệ nhận diện giọng nói, giúp giáo viên phát hiện và sửa lỗi phát âm ngay lập tức. Cô Trần Mai Anh, giáo viên tiếng Việt tại trường, cho biết: "Học sinh phản hồi rất tích cực vì họ có thể thấy hình minh họa sóng âm thanh khi phát âm, từ đó điều chỉnh cho chuẩn xác hơn."

Ở phía Nam, TP.HCM đang thí điểm chương trình "Ngôi sao phát âm" dành cho học sinh vùng sâu vùng xa, kết hợp giữa giáo viên truyền thống và nền tảng trực tuyến. Đến nay, đã có hơn 15,000 học sinh tham gia và 78% cải thiện khả năng phát âm.

Tuy nhiên, chuyên gia ngôn ngữ học Trần Văn Minh cũng cảnh báo: "Công nghệ chỉ là công cụ hỗ trợ. Quan trọng nhất vẫn là sự kiên nhẫn của học sinh và phương pháp dạy của giáo viên. Gia đình cần tạo môi trường tiếng Việt chuẩn cho trẻ ngay từ nhỏ."

Với sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ, việc học và cải thiện phát âm tiếng Việt đang trở nên dễ dàng hơn bao giờ hết, nhưng vẫn cần sự kết hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại để bảo tồn và phát huy vẻ đẹp của tiếng Việt.